کاخ دولماباغچه استانبول
همانطور که میدانیم، استانبول از زیباترین و بینظیرترین شهرهای دنیاست که پر است از جاذبههای منحصر به فرد که هر کدام برای خود داستانی را بازگو میکنند، داستانهایی از پیروزیها، شکستها، عاشقیها و جداییها، داستانهایی از آنان که لایق حکومت بودند و کسانی که حاکمان بدی برای شهر و مردم خود بودهاند.
استانبول کاخهای زیادی دارد که در دورههای مختلفی میزبان افراد و سلاطین زیادی بودند. ساختمانهایی که تاریخ و معماری خاص خود را دارند، یکی معماری بیزانسی دارد، یکی باروک است یکی کلاسیک است و …
در این مطلب از سایت یگانه گشت قصد داریم که یکی از زیباترین و ظریفترین (از لحاظ معماری) کاخهای استانبول را به شما معرفی کنیم، یعنی کاخ دولماباغچه.
این کاخ در زمان سلطان عبدالمجید اول ساخته شده که بعدها …
اگر دلتان میخواهد که بیشتر درباره کاخ دولماباغچه استانبول و تاریخچه آن بدانید با یگانه گشت و ادامه این مطلب همراه ما باشید.
اگر میخواهید به مطالب بیشتری از استانبول ترکیه دسترسی داشته باشید، میتوانید به مطلب استانبول گردی مراجعه کنید.
تاریخچهای مختصر از کاخ دولماباغچه استانبول
بیایید تا شما را با یکی از دیدنیترین کاخهای استانبول آشنا کنیم:
درست است که امپراتوری عثمانی در این کاخ تاسیس نشد و شکل نگرفت اما در همین کاخ بود که این سلسله منقرض شد و سیستم جمهوری سردمدار سیاست جدید ترکیه شد. کمال آتاتورک آخرین کسی است که در این کاخ زیست میکرده و زمام امور کشور را بر عهده داشته است.
در گذشته این منطقه از شهر استانبول که در واقع بشیکتاش نام داشته و دارد، محلی بوده برای استراحت و ییلاق سلاطین عثمانی. اولین پادشاهی که قصد کرد در این محل کاخی علم کند، عبدالمجید بود. البته باید بگوئیم که قبل از ساخت این کاخ، مجموعه ساختمانهایی اینجا بود که به نام کاخ بشیکتاش در بین مردم شناخته میشد، اما برای ساخت کاخ جدید تخریب شد.
به سال 1843 بود که عملیات ساخت کاخ جدید توسط عبدالمجید اول زده شد. از آنجایی که کاخ توپکاپی، شمایل و معماری سنتی داشت، سلطان تصمیم گرفت که کاخ جدیدی بنا کند که در میان اروپائیان بدرخشد و محل سیاستگذاری را از توپکاپی به آن تغییر دهد و همین هم شد، چرا که بعد از عبدالمجید، باقی سلاطین عثمانی تا انقراض، در این کاخ سلطنت میکردهاند.
بازدید ولیعهد اتریش-مجارستان از کاخ – عکس از ارنست کایل (1884)
در مورد این کاخ مطالب جالبی وجود دارد که ممکن است تا به حال با آن روبرو نشده باشید. داستان از این قرار است که …
عبدالمجید اول برای اینکه ساخت کاخ را به اتمام برساند، کمبود نقدینگی پیدا کرد و بعد تصمیم گرفت که از دول خارجی وام گرفته و صرف مخارج ساخت کاخ دولماباغچه کند، البته بهانه آن برای گرفتن وام، جنگ با روسیه بود. این موضوع باعث شد که دولت وی و سلاطین بعد از آن مقروض به دول خارجی شوند.
عبدالمجید شاه خوشگذرانی بود و هزینههای گزافی برای ساخت این شاهکار کرد. البته که حرمسرای وی نیز مملو بود از زنهای متعدد، چون عبدالمجید علاقه زیادی نیز به زن داشت.
البته در موضوع هزینههای گزاف و موضوع آخر، برادر وی نیز از او به ارث برده بود، در تاریخ نوشته شده که عبدالعزیز برادر وی، در حرمسرای خود دارای 900 زن و دختر بود.
علاوه بر این دو برادر، 4 سلطان دیگر تا پایان حکومت عثمانی (1924) نیز در این کاخ سلطنت کردند که آخرین سلطان، خلیفه عبدالمجید دوم بود که پس از آن آتاتورک، به عنوان رهبر و رئیس دولت ترکیه به این کاخ وارد شد.
آتاتورک تا زمان مرگ خود در این کاخ بود و اتاقی که وی روی تخت آن، از دنیا رفت، هنوز در این کاخ موجود بوده و جز جاذبههای کاخ دولماباغچه استانبول میباشد.
عکس از دروازه سلطنتی کاخ – ویلیام جیمز جوزف (1895)
عملیات ساختمان کاخ در سال 1843 آغاز شد و در سال 1856 به پایان رسید. البته ابتدا ساختمان اصلی ساخته شد و به تدریج بناهای دیگر به آن اضافه شدند.
معماری کاخ دولماباغچه استانبول
اول شما را با معماران این بنا آشنا میکنیم؛
معمار کاخ دولماباغچه
معمار و طراح اصلی این بنا، گارابت آمیرا پالیان میباشد که البته تنها نبوده و پسرش نیز نیکوغایوس پالیان نیز در این کار به او کمک کرده تا همچین بنای زیبا و دلبری ساخته شود.
البته در کارنامه این پدر و پسر سازههای دیگری نیز هست که به عنوان مثال میتوان به مسجد اورتاکوی و همینطور مقبره سلطان محمود دوم اشاره کرد.
در کل خانواده پالیان جز معماران به نام استانبول و ترکیه شناخته میشوند، پسر دیگر گارابت نیز، سرکیس، دیگر کاخ استانبول یعنی بیلربری و همینطور برج ساعت دولماباغچه را در کارنامه خود دارد که البته درباره برج ساعت پایینتر توضیح خواهیم داد.
هزینه ساخت کاخ دولماباغچه
نکتهای که در کتب و اسناد تاریخی به آن اشاره شده میگوید که برای ساخت این کاخ، حدود 5 میلیون لیر ترکیه یا 35 تن طلا هزینه شده است. البته که این هزینه را اگر بخواهیم به قیمت امروز محاسبه کنیم، چیزی حدود 2 میلیارد دلار میشود.
جالب است بدانید که کاخ دولماباغچه سالانه بین 1.5 تا 2 میلیون نفر بازدید کننده دارد.
باغ های کاخ دولماباغچه
این کاخ در محیط اطراف خود دارای باغ های زیبایی است که تعداد آنها به عدد 3 میرسد که عبارتند از:
باغ سلطنتی که به عنوان باغ مابین نیز شناخته میشود، باغ اویاری یا پرندگان و آخرین باغ نیز، باغ حرمسرا که شکل حرف (L) میباشد.
دروازه های کاخ دولماباغچه
این کاخ دارای تعداد زیادی دروازه بوده که هر کدام تقریبا یک سبک معماری را دنبال میکنند که به اختصار هر کدام از آنها را معرفی خواهیم کرد.
دو دروازه از باقی دروازهها از اهمیت بیشتری برخوردار هستند، یکی دروازه خزانهداری و دیگری دروازه سلطنتی.
دروازه خزانه داری: این اولین دربی است که باید برای ورود به فضای اصلی کاخ از آن عبور کنید. دروازه خزانهداری مابین تالار خزانهداری و تالار تجهیزات و مبلمان قرار دارد و یک شاهکار معماری است که در دنیا بینظیر است.
به جرأت میتوان گفت یکی از ماهرانهترین معماری را میتوان در سبک و سیاق این دروازه مشاهده کرد، از دروازهای که به شکل طاق طراحی شده و داخل آن کندهکاریهایی صورت گرفته که روی سنگ بوده تا نیمطاقهای کناری و بالههایی که در سمت راست و چپ دروازه وجود دارد. یک مدال سبز رنگ نیز که امضای سلطان عبدالمجید به رنگ طلایی را دارد در سردر این دروازه خود نمایی میکند.
دروازه سلطنتی: این دروازه نیز مانند دروازه خزانهداری دیگر دروازه خاص و بینظیر کاخ دولماباغچه استانبول است که دارای ظریفکاریهایی در معماری است، دارای دو بال چپ و راست هم در قسمت شمالی است و هم در قسمت جنوبی. این دروازه نیز دارای مدالی با نام عبدالمجید اول است با همان شمایلی که در دروازه خزانهداری است.
دیگر دروازههای این کاخ عبارتند از :
- دروازه بردگان
- دروازه پرندگان
- دروازه والده سلطان
- دروازه حرمسرا
- و دروازه های کناری تنگه بسفر
حال که از دورازه خزانهداری گذر کردید، روبروی خود ساختمانی را میبینید که قرار است ماجراجویی شما از آنجا شروع شود، به ورودی اصلی که رسیدید اگر نگاهی به سمت چپ خود بیاندازید، دروازه سلطنتی را نیز مشاهده میکنید که قبلا درباره آن نیز توضیحاتی داده شد.
در ابتدا شما را با اتاقها و تالارهای موجود در طبقه همکف و در طبقه اول آشنا میکنیم. اتاقها به ترتیب از ورودی ساختمان اصلی شروع میشوند.
طبقه همکف
سالن ورودی ⬅ راهپله کریستال ⬅ اتاق انتظار 1 و 2 ⬅ اتاق کارمندان و منشیها ⬅ مسجد و نمازخانه ⬅ اتاق نقشهها ⬅ سالنهای تشریفات ⬅ اتاق چوبی ⬅ تالار حرمسرا
طبقه اول
سالن سفرا 1 و 3 ⬅ اتاق انتظار ⬅ اتاق پذیرش سفرا ⬅ تالار زولوچین 1، 2 و 3 ⬅ کتابخانه 1 و 2 ⬅ اتاق سلطنتی مابین ⬅ سالن خاطرات ⬅ حمام سلطنتی ⬅ سالن تشریفات طبقه اول ⬅ راه پله خلیفه ⬅ اتاق سلطنتی حرمسرا ⬅ سالن آبی 1 و 2 ⬅ اتاقهای خواب، کار و درمان و بهداشت و همینطور حمام کمال آتاتورک ⬅ اتاق خواب سلطنتی ⬅ سالن صورتی ⬅ حمام حرمسرا ⬅ سالن ژاپنی و اتاق تولد
در این قسمت به مهمترین اتاقها و بخشهای داخلی کاخ میپردازیم:
راهپله کریستالی
این راهپله از جمله مهمترین و خاصترین قسمتهای داخل کاخ میباشد. از این لحاظ منحصر به فرد است که پایههای نردههای این راهپله همه از گلدانهای کریستالی بوده که نمایشی درخشان از این راهپله ارائه میکند. به پاگرد وسط راهپله که رسیدید، به سقف نیم نگاهی بیاندازید که ظریف کاری دستان پ توان معمار این بنا یعنی گارابت پالیان را، مشاهده کنید.
لوستر موجود در این بخش از کاخ نیز، یکی از لوسترهایی است که از انگلستان آمده و تقریبا 2 ماه زمان برده تا بر روی سقف نصب شود.
سالن های تشریفات
همانطور که بالاتر اشاره کردیم هم در طبقه همکف و هم در طبقه اول، سالن تشریفات وجود دارد. زمانی که به اصلیترین سالن تشریفات همایونی وارد میشوید، میخکوب زیباییهای داخل این سالن میشوید، ستونهای بزرگ و بلند، طاقها و نیمطاقهای موجود در کاخ، سقف نقاشیشده زیبا و همینطور کندهکاریهای صورت گرفته روی سنگها، که همگی نشان از ذوق و خلاقیت بالای معماران کاخ دارد.
تخت سلطنتی نیز در این سالن قرار دارد که با پارچه قرمز مشخص است. این سالن نیز دارای یک لوستر 4.5 تنی دیگر است که مانند لوستر راه پله کریستالی از انگلستان وارد ترکیه شده است.
سالن آبی 1 و 2
دو سالن آبی در کاخ دولماباغچه قرار دارد که هر دو متعلق به حرمسرا بوده و در طبقه اول ساختمان قرار گرفته است. اتفاقا این سالن نیز ظریفکاریها و جذابیت خاص خود را دارند، از لوستر آویزان سقف گرفته تا نقاشیهای کمنظیر و صندلیها و مبلمانی که بیشترشان از هند و چین وارد کاخ شدهاند که جز نفیسترین المانهای موجود در کاخ هستند.
اتاق های مربوط به آتاتورک
مصطفی کمال، پس از به قدرت رسیدن و از بین رفتن حکومت عثمانی، در این کاخ اتاقهایی را به خود اختصاص داده بود که هر کدام کاربری مخصوص به خود را داشت. یک اتاق برای کارهای اداری و روزمره خود بود که امور مملکت را در آن رهبری میکرد، یک اتاق متعلق به زمان استراحت و خواب وی بود، دیگر اتاق متعلق به انجام امور درمانی بود و البته یک حمام، که کسی اجازه استفاده از آن را نداشت.
اتاق نقشه ها و اتاق خاطرات
این دو اتاق نیز جز ویژهترین اتاقهای داخل کاخ هستند که در اولی یعنی اتاق نقشهها، نقشههای آن زمان عثمانی و نقشههای جغرافیایی قرار دارد و در دیگر اتاق، یعنی خاطرات، عکسها و اسناد تاریخی که خاطراتی از دوران عثمانی را بازگو میکنند قرار گرفته است.
سایر اتاق های کاخ
دیگر اتاقها و سالنهای کاخ نیز از دیدنیهایی است که هیچ کدامشان نباید از دست رود و همه را باید با دقت و ریزبینی نظاره کرد. از اتاقهای زولوچین گرفته تا اتاق سلطنتی حرمسرا، سالهای سفرا و همینطور اتاق کارمندان و کتابخانهها، همه جز اتاقهایی هستند که بازگو کننده داستانهای شنیدنی از حکومت عثمانی و کمال آتاتورک میباشند.
حقایق جالب درباره کاخ دولماباغچه استانبول
- کاخ دولماباغچه 258 اتاق، 46 سالن بزرگ و 6 حمام دارد.
- دولماباغچه همچنین دارای 1427 پنجره و 25 درب ورودی میباشد.
- تعداد 36 لوستر در این کاخ بینظیر وجود دارد.
- 280 گلدان داخلی و خارجی از دیگر تجهیزات و وسایل کاخ دولماباغچه میباشد.
- نقاشیهای زیادی در این کاخ وجود دارد که تنها 30 اثر آن از ایوان آیوازوفسکی میباشد. (بیشتر نقاشیها نیز در زمان عبدالعزیز وارد کاخ شد.)
- سبک معماری کاخ نیز، باروک، روکوکو و نئو کلاسیک است.
- متراژ کل این کاخ 110 هزار متر مربع بوده و زیربنای آن 45 هزار متر مربع.
- این کاخ از سال 1856 تا 1938 (سال درگذشت مصطفی کمال آتاتورک) فعالیت سیاسی داشته است.
- دو لوستر 4.5 تنی باکارات و بوهمیا در این کاخ وجود دارد که در انگلستان ساخته شدهاند. (هیچکدام از این دو لوستر هدیه ملکه ویکتوریا نبوده بلکه فقط در انگلستان و در زمان حیات وی ساخته شده است.)
- بیش از 142 تخته فرش نفیس در کاخ وجود دارد که تعدادی از آنها نیز ایرانی هستند.
- یک نوع از فرش در این کاخ وجود دارد که از شهر هرکه به این کاخ آمده اند و به همین نام نیز شناخته می شود. البته بزرگترین نوع از این فرش در کاخ ییلدیز وجود دارد.
- بیش از 159 ساعت در جای جای کاخ چه داخل و چه بیرون از آن وجود دارند.
بهترین زمان بازدید از کاخ دولماباغچه استانبول
شلوغترین زمان یا همان زمان پیکی که میتوانید از این کاخ بازدید داشته باشید، در فصل تابستان و از جون تا آگوست است، اما اگر میخواهید با جمعیت کمتری روبرو شوید تا بتوانید با آرامش و با جزئیات بیشتری از کاخ آشنا شوید، آپریل تا می و همینطور سپتامبر تا اکتبر بهترین زمان بازدید از کاخ دولماباغچه میباشد.
مسجد کاخ دولماباغچه استانبول
در سمت غرب کاخ، سازهای قرار دارد که بیشباهت به مسجد اورتاکوی استانبول نیست. این مسجد که هم نام کاخ میباشد در سال 1853 عملیات ساخت خود را آغاز کرد. این مسجد به دستور بزم عالم سلطان، مادر سلطان عبدالمجید ساخته شد. معماری این مسجد نیز بر عهده گارابت پالیان بود که سرانجام در سال 1855 به پایان رسید.
داخل مسجد هم فضای روحانی حکم فرماست و اسامی خدا و پیغمبر و همیطور چهار خلیفه، ابوبکر، عمر و عثمانی و همینطور حضرت علی نیز در این مسجد و بالای طاقهای موجود در آن قرار دارند.
میگویند این مسجد در سال 1948 به موزه تبدیل شده، اما در سال 1960 آثار موزه جابهجا شد و چند سالی خالی بود تا اینکه دوباره در سال 1967، باز به مسجد تبدیل شد.
برج ساعت دولماباغچه استانبول
از دیگر سازههای قدرتمند از لحاظ معماری و همینطور خاص و منحصر به فرد از لحاظ زیبایی در پیرامون کاخ وجود دارد، برج ساعت کاخ است.
این برج در بین سالهای 1890 تا 1895 ساخته شد و معمار آن نیز، دیگر فرزند گارابت پالیان بود به نام سرکیس پالیان که وظیفهای که بر دوشش بود را به زیباترین و بهترین شکل ممکن انجام داد. این برج اما به دستور عبدالحمید دوم، یکی دیگر از سلاطین عثمانی ساخته شد.
برج دارای 8 ساعت (هر طرف دو عدد ساعت) و ارتفاعی بالغ 27 متر میباشد و سبک معماری آن همانند دیگر بخشهای کاخ، باروک است.
ساعتهای این برج توسط ژان پل گارنیه ساخته شده اما به دستان یوهان مایر نصب شده است.
البته در برخی از سایتها، سازنده برج را به اشتباه ریموند چارلز پر معرفی میکنند که درست نمیباشد چرا که وی برج ساعت ازمیر را در کارنامه خود دارد.
فاصله کاخ دولماباغچه با دیگر جاذبههای استانبول
- با مسجد ایا صوفیه: 4.6 کیلومتر (25 دقیقه)
- با قصر توپکاپی: 4.5 کیلومتر (25 دقیقه)
- با مسجد سلطان احمد: 4.6 کیلومتر (25 دقیقه)
- با آب انبار باسیلیکا: 4.6 کیلومتر (25 دقیقه)
- با حمام خرم سلطان: 4.6 کیلومتر (25 دقیقه)
- با بازار بزرگ: 4.6 کیلومتر (25 دقیقه)
- با برج گالاتا: 3.4 کیلومتر (15 دقیقه)
- با میدان تکسیم: 1 کیلومتر (5 دقیقه)
- با مسجد اورتاکوی: 4.5 کیلومتر (15 دقیقه)
آدرس و ساعات بازدید و قیمت ورودی کاخ دولماباغچه استانبول
آدرس و ساعات بازدید : کاخ دولماباغچه در منطقه بشیکتاش و در خیابان دولماباغچه و در کرانه تنگه بسفر قرار گرفته است. ساعات بازدید همه روزه به جز دوشنبهها از ساعت 9 الی 18 میباشد.
هزینه ورودی : برای ورود به کاخ دولماباغچه کافی است هزینه 1200 لیری (30 الی 40 یورو) را پرداخت کرده و بازدید خود را آغاز کنید.
مدت زمان مورد نیاز برای بازدید : برای بازدید از مسجد زمان مورد نیازی که توصیه شده است بین 1 تا 2 ساعت میباشد.
سوالات مهم درباره کاخ دولماباغچه استانبول
کاخ دولماباغچه در چه سالی ساخته شده است؟
بین سالهای 1843 تا 1856 و توسط سلطان عبدالمجید اول، پادشاه عثمانی ساخته شده است.
کاخ دولماباغچه کجای استانبول قرار دارد؟
این کاخ در منطقه بشیکتاش و در خیابان دولماباغچه و در کنار تنگه بسفر قرار گرفته است.
بلیط کاخ دولماباغچه چقدر است؟
برای بازدید از این کاخ باید هزینهای بالغ بر 1200 لیر ترکیه (30 تا 40 یورو) بپردازید.
معمار کاخ دولماباغچه کیست؟
معماران این کاخ، یک پدر و پسر به نامهای گارابت پالیان (پدر) و نیکوغایوس پالیان (پسر) میباشند.
بدون دیدگاه